Hunger-Bobby Sands ( ΙRA )

Hunger (2008)

written by
Enda Walsh and Steve McQueen
Directed
by
Steve McQueen


Michael Fassbender as Bobby Sands

Η στεγνή, παγερά ανατριχιαστική και σχεδόν μηχανική φωνή της
Margaret Hilda Thatcher, πρωθυπουργού της Μ. Βρετανίας από την 4η Μαΐου, 1979 έως την 28η Νοεμβρίου του 1990, διατρέχει σαν φονικό εργαλείο
την ταινία Hunger, του Steve McQueen.

Το 1981 ήταν ο χρόνος, που ο πολιτικοποιημένος κόσμος του πλανήτη συγκλονίστηκε από την απεργία πείνας του Bobby Sands, (Robert Gerard Sands (Irish: Roibeard Gearóid Ó Seachnasaigh), (9 March 1954 – 5 May 1981), που διήρκεσε 66 ημέρες
και κατέληξε στον θάνατό του, στις φυλακές Maze (HM Prison),
14 χιλόμετρα έξω από το Belfast, στην Κομητεία Antrim, της Βόρειας Ιρλανδίας.

Ο Bobby Sands αρνήθηκε πεισματικά να λάβει ακόμα και νερό με ζάχαρη, κάτι με το οποίο επέζησαν πολλοί απεργοί πείνας, συμπεριλαμβανομένου και του δικού μας, Μίκη Θεοδωράκη, στα χρόνια της χούντας.



Στην ίδια απεργία πείνας, που άρχισε τον Μάρτιο του 1981 και τερμαστίστηκε τον Οκτώβριο του ίδιου έτους πέθαναν άλλοι 9 απεργοί πείνας, όλοι μέλη του IRA και INLA.
Την κηδεία του Bobby Sands τίμησαν πάνω από 100.000 πολίτες, ενώ ο ίδιος είχε ήδη εκλεγεί μέλος του κοινοβουλίου!

Αλλά ας δούμε λίγο την μακάβρια ιστορία των κρατουμένων του IRA,
στις φυλακές H.M. P. Maze.

Οι πολιτικοί κρατούμενοι αντιμετωπίστηκαν από την κυβέρνηση Thatcher, ως κρατούμενοι του κοινού ποινικού δικαίου!
Οι ίδιοι αγωνίσθηκαν μέσα στην φυλακή για σεβασμό των δικαιωμάτων τους και αξίωναν να φορούν τα δικά τους ρούχα κι όχι τη φόρμα των ποινικών κρατουμένων.
Όσοι συλλαμβάνονταν απαιτούσαν να γίνει σεβαστό αυτό τους το δικαίωμα, κάτι το οποίο η αγγλική κυβέρνηση απέρριπτε.
Έτσι κατέληγαν στα κελιά "Blanket" and "Wash". Εντελώς γυμνοί, δηλαδή, με μια κουβέρτα μόνο, σε κελιά χωρίς τουαλέτα, όπου πασάλειβαν τις ακαθαρσίες τους στους τοίχους και άδειαζαν τα ούρα κάθε βράδυ στον διάδρομο.
Τα αποφάγια συσσωρεύονταν σε μια άκρη του κελιού, όπου σκουλήκιαζαν, ενώ πριν από κάθε επισκεπτήριο, πλένονταν με την βία, προσαγόμενοι με ξυλοδαρμούς στην αίθουσα του μπάνιου, όπου ο αρμόδιος δεσμοφύλακας τούς έκοβε τα μαλλιά, σαν να ήταν πρόβατα προς σφαγήν, τραυματίζοντάς τους και χτυπώντας τους ανελέητα.

Ο Bobby Sands απόφάσισε να φτάσει την απεργία πείνας μέχρι το τέλος, γνωρίζοντας, ότι μετά από κάθε θυσία έρχεται η δικαίωση.

Η ταινία είναι ωμή, ρεαλιστική, με εικόνες που σε κάνουν να μουδιάζεις!
Ο πολιτισμένος κόσμος της πάλαι ποτέ μεγάλης αυτοκρατορίας, της Μ. Βρετανίας,
και ο γελοίος ψυχισμός μιας Iron Lady, μιας στυγνής και ανέραστης ξεπερασμένης, grotesque προσωπικότητας, της Thatcher δηλαδή, αποτυπώνονται στην συγκλονιστική αυτήν ταινία, σχεδόν χωρίς διαλόγους, αλλά με την δύναμη των εικόνων, οι οποίες μιλούν πολύ πιο δραματικά, από όσο μπορούν να μιλήσουν χιλιάδες σελίδες διαλόγων...

Οι Φυλακές

Η ταινία σε κρατάει μέσα στα κελιά, να μυρίζεις τις ακαθαρσίες, τα ούρα
και το οξύ, με το οποίο ξεπλένονταν.
Συγκλονιστικά μοναδική η σκηνή, όπου ο δεσμοφύλακας ξεπλένει τον διάδρομο από τα ούρα, αφού έχει ρίξει πρώτα ισχυρό απορρυπαντικό!

Μη δείτε την ταινία, αν δεν αντέχετε...
θα σάς στοιχειώνει για πάρα πολλές νύχτες...
Κatia A.. 2008

Lust, Caution / Προσοχή : Πόθος

Προσοχή: Βάρος
Ασήκωτο βάρος!

Σπάνια έχω βγει από τον κινηματογράφο με τέτοιο βάρος στην καρδιά!
Η τελευταία φορά, που συνέβη, ήταν στην ταινία Bad Guy.
Εκεί, όμως, υπήρχε η λύτρωση στο τέλος, υπήρχε ανάταση, φυγή, έστω και μέσα στην τόση απαισιοδοξία και στα λαβυρινθώδη αδιέξοδα του ανθρώπινου νου. Ο έρωτας, έστω και απελπισμένος, έστω και τραγικός, βρήκε μια άλλη δίοδο να διοχετευθεί, μια άλλη μορφή να προχωρήσει, ένα σχήμα, μια μέρα, ένα ποτάμι, που κυλά και κυλά και κυλά...

Εδώ, δεν ξέρω, ειλικρινά δεν ξέρω. Τόσος πόθος, τόσο πάθος, τόση λαγνεία, τόση ηδονή...και μετά πέφτεις στο κενό, μένεις ξεκρέμαστος, ψάχνεις ένα ίχνος, μια στάλα αγάπης, ένα συναίσθημα! Έστω μίσος!
Ούτε αυτό το βλέπεις, δεν σε αφήνει να το δεις ο Ang lee.
Μόνο απελπισμένο πάθος!
Ακράτητο πόθο!
Ποιός ξέρει, τι φαντάσματα εξόρκιζε κι αυτός...

Αυτή η ταινία με βούτηξε, όσο καμιά άλλη σε προσωπικές μου τραγωδίες. Όλοι έχουμε. Ή έστω, σε προσωπικά δράματα, για να το απαλύνω λίγο.
Σε προσωπικά πάθη, σε αναμνήσεις, που καίνε τα σπλάχνα.

Μπαίνει μέσα μου σαν φίδι, τού δίνομαι σαν σκλάβα, αλλά αυτός τρυπώνει στη καρδιά μου...
Σκοτώστε τον, πριν είναι πολύ αργά...
Βλέπω το αίμα του να με σκεπάζει....

Λόγια από την ταινία, αλλά λόγια δικά μας...λόγια δικά μας....

Η Γουάνγκ άλλα αισθάνεται, άλλα παραδέχεται κι άλλα λέει.
Ψέμματα! Ψέμματα στον εαυτό μας. Τα χειρότερα όλων. Τα πιο καταστροφικά. Τα πιο αναπόδραστα!
Τα πιο ανεπανόρθωτα!
Κάνε κάτι ανεπανόρθωτο...για μένα...

Τόση λαγνεία, τόση ηδονή, τόσος πόθος και τόσο Πάθος και στο τέλος ένα άδειο κρεββάτι...

Ποιός ξέρει...ποιός ξέρει τι φαντάσματα εξόρκιζε κι αυτός...ο Ang Lee....

Katia A. (Lucy) 2007

There Will Be Blood

Στα ηχεία μας σήμερα:
Violin Concerto in D major Op.77
Allegro giocoso

του
Johannes Brahms
(Από το soundtrack της ταινίας)

One Man's Masterpiece ( Paul Thomas Anderson )

One Man Show ( Daniel Day-Lewis )

Based on the novel OIL
by
Upton Sinclair

Ο Paul Thomas Anderson ήταν ένα μειράκιον σχεδόν, όταν έκανε την πρώτη του μεγάλη επιτυχία το περίφημο Boogie Nights το 1997, σε ηλικία περίπου 26 ετών, με ωριμότητα, σοφία και τολμηρή διείσδυση σε τραχείς και δαιδαλώδεις κόσμους, στα καταγώγια και τους παράδρομους του λαμπερού Χόλιγουντ, αγγίζοντας το ευαίσθητο και αμαρτωλό θέμα των pornostars. Είχε βέβαια προηγηθεί το Hard Eight, εξίσου τολμηρό και σκηνοθετικά άψογο.
Συνεχίζει με την υπέροχη Magnolia του, όπου κατόρθωσε να εκμαιεύσει την καλύτερη ερμηνεία που έδωσε ποτέ ο Tom Cruise, αλλά και όλου του υπόλοιπου καστ, με αποκορύφωμα την συγκλονιστική ερμηνεία του Jason Robards, για να μάς δώσει λίγα χρόνια αργότερα το τρυφερό, γλυκόπικρο ρομάντζο Punch-Drunk Love (2002).

Μα ποιός είναι τέλος πάντων αυτός ο νεώτατος δημιουργός, σκηνοθέτης-συγγραφέας-παραγωγός, που με κάθε νέα δημιουργία του είναι ένας άλλος;
Κάποιος διαφορετικός;
Ο ίδιος έχει πει σε παλαιότερη συνέντευξή του, ότι φιλοδοξεί να καταπιαστεί
ΜΕ ΟΛΑ τα κινηματογραφικά είδη, επειδή πολύ απλά ξέρει,
ότι μπορεί να το κάνει με επιτυχία!
Και ποιός, τελικά, μετά από το ανατριχιαστικά αποτροπιαστικό νέο του αριστούργημα
THERE WILL BE BLOOD, μπορεί να τον αμφισβητήσει;
Ουδείς, αγαπητοί μου, σάς διαβεβαιώ!
Διότι ο κύριος Anderson, με την νέα του δημιουργία, όχι μόνο μπήκε με τιμές και δόξες στο πάνθεον των μέγιστων της 7ης Τέχνης, αλλά για άλλη μια φορά κατόρθωσε να αποσπάσει άλλη μια μοναδική ερμηνεία από τον πρωταγωνιστή του οδηγώντας τον κατ' ευθείαν στο Όσκαρ!
Και βέβαια, αν υπήρχε μια χρονιά, που το Όσκαρ σκηνοθεσίας (τουλάχιστον!) θα μπορούσε να μοιραστεί σε δύο ταινίες, αυτή θα ήταν η φετινή!
Η μουσική στο There Will Be Blood είναι ο βασικός μοχλός, που κινεί και αναμοχλεύει το δέος. Μια πλημμύρα ήχων, αρμονιών και δυσαρμονιών αναβράζει άλλοτε σε minor κι άλλοτε σε major κλίμακες, όπως ακριβώς αναβράζει και το πανάκριβο χρυσάφι της γης.
Η πρώτη σκηνή είναι ένα οξύ, δυσάρεστο άκουσμα, ένα τρόχισμα μετάλλων μεταξύ τους, ήχος πρωτόγονος και ανατριχιαστικός!
Κι αυτή πρώτη ανατριχίλα, που διαπερνάει την ραχοκοκκαλιά, συνοδεύει τον θεατή σε όλη την διάρκεια της ταινίας, επικουρούμενη από το άλλοτε, επίσης ανατριχιαστικό, κι άλλοτε ζοφερά επιβλητικό ηχητικό σφυροκόπημα, για να ολοκληρωθεί με το
Violin Concerto in D major Op.77, Allegro giocoso, του Johannes Brahms, στα credits του τέλους!
Ένα ψηφιδωτό, που τα κομμάτια του συντίθενται αργά, ο Θεός, ο δαίμονας, οι δεισιδαιμονίες,
η απάρνηση όλων των συναισθημάτων, των φόβων και όλων των μεταφυσικών εμμονών, είναι το θέμα με το οποίο καταπιάνεται σε όλες του τις ταινίες ο Anderson, στην κάθε μια θωπεύοντάς το με διαφορετικό τρόπο.
Εδώ το puzzle συμπληρώνεται με την τελευταία ψηφίδα, αυτή του αίματος.
Στο αστραφτερό πάτωμα της πλούσιας κατοικίας του ο oil man, o πετρελεάς, έχοντας απαρνηθεί όλες τις άλλες του ιδιότητες, ακόμα κι αυτήν του family man,
για την οποίαν υπερηφανευόταν και η οποία ήταν το άλλοθί του για να καρπώνεται εύκολα, ανώδυνα και ειρηνικά απέραντες εκτάσεις γής, οι οποίες κόχλαζαν κολασμένα από τον μαύρο χρυσό, που κουβαλούσαν στα σπλάχνα τους, συντρίβει με πολλαπλά χτυπήματα όλες τις αμαρτίες, τις δεισιδαιμονίες, όλες τις θρησκοληπτικές εμμονές και τις θεόσταλτες αποκαλύψεις προσωποποιημένες στον γλοιώδη και άπληστο ιερέα, για να μείνει στο τέλος μόνος κυρίαρχος, αυτός και το μαύρο χρυσάφι!
Λιωμένος από το ποτό, αλλά αμετανόητος!
Φιγούρα, όχι τραγική, αλλά πρωτοζωική και αρχέτυπη!
Λιγομίλητος, χωρίς συναισθήματα, αλλά όχι απογυμνωμένος!
Ανοχύρωτος αλλά όχι ηττημένος!
Με απέχθεια για την πλειονότητα των...ανθρώπων!
Αυτό το σχεδόν primal being, είναι απείρως πιο διαφανές (κι ας είναι μόνιμα βουτηγμένος στο πετρέλαιο) από τον δαιμονικό ιερέα, τον Ηλάι,
ο οποίος σκιαγραφείται πολυσύνθετα διαβρωμένος, θολός, βρώμικος, παραληρηματικός, ( ο ιδεοληπτικός θρησκευτικός ιδεασμός του, αποδίδεται τόσο έντεχνα από τον νεαρό Paul Dano, που άνετα θα μπορούσε να συγκριθεί με τον αριστουργηματικό "Apostle" του Robert Duvall ! - αν δεν το έχετε δει ακόμα, σας παρακινώ να το δείτε! ) εξουσιαζόμενος τόσο από γήινες όσο και από δαιμονικές εμμονές, ώστε ακόμα κι ο σταυρός στο στήθος του
φαντάζει εργαλείο του διαβόλου.
Η ταινία δεν είναι απλά το μωσαϊκό μιας εποχής στην αναζήτηση του μαύρου χρυσού!
Ο Anderson της δίνει τρομακτικές διαστάσεις.
Αντιστρέφοντας τα είδωλα, ανατρέποντας τους κανόνες, ο πετρελεάς αναδεικνύεται ο αυθεντικότερος όλων, αφού όλες του οι πράξεις υπαγορεύονται από μια άγραφη δική του ηθική, που είναι πιο ακέραιη από αυτή των θρησκόληπτων και φοβισμένων ανθρώπων, οι οποίοι εκστασιασμένοι αναζητούν το Αίμα του Κυρίου, μέσα στην εκκλησία της 3ης αποκάλυψης του σεληνιασμένου Ηλάι!

Η σχέση του Daniel Plainview με την γη και το πετρέλαιο, είναι σχέση ερωτική, σχέση παθιασμένη, παροξυσμική!
Το προϊόν αυτής της οργασμικής σχέσης, το χρήμα, παρά το γεγονός ότι είναι το τρυφερό φιλέτο, που αφηνιασμένα αγωνιά να γευτεί, τελικά δεν φαίνεται να κινεί τα νήματα των επιδιώξεών του. Η κατάκτηση του αδύνατου τον στοιχειώνει!
Αποκτά μεγάλα κεφάλαια, γίνεται μεγιστάνας του μαύρου χρυσού, αλλά εξακολουθεί να κοιμάται στο πάτωμα. Όμως ποτέ δεν σέρνεται στο χώμα!

Ο Daniel Plainview είναι ο πιο γήινος και "αμόλυντος" άνθρωπος της ταινίας!
Και ο Daniel Day-Lewis με την βαθιά, γεμάτη όγκο φωνή του και την μοναδική του
ικανότητα να "ντύνεται" τους ρόλους του,
έχει δώσει μια καταπληκτική ερμηνεία!

Κatia A.. 2008

Μαύροι, κατάμαυροι Coen bros

No Country For OLD MEN

Ο τίτλος της ταινίας των αδελφών Coen καίριος!
Η ελληνική του απόδοση, όχι ακριβής. Για την ακρίβεια παραπλανητική!
Παραπέμπει σε μεγάλα και ένδοξα western. με την μόνη διαφορά, ότι η ταινία κάθε άλλο παρά, αυτό που ονομάζουμε, κλασικό western είναι.
Διαδραματίζεται στο Texas, στον ιδιότυπο αυτόν γεωγραφικό τομέα των ΗΠΑ, όπου ακόμα ισχύει η θανατική ποινή και όπου ακόμα νωπό και ζεματιστό είναι το χώμα από το αίμα των κάθε λογής "νόμιμων" και παράνομων ( outlaws), που στοιχειώνουν τον τόπο.
Αν θεωρήσουμε, ότι οι γέροντες είναι μελλοθάνατοι, η ελληνική απόδοση έχει ένα έρμα. Αλλά παρ' όλα αυτά, η βαρύτητα του τίτλου και ολόκληρης της ταινίας πέφτει στις λέξεις "old men".
Και περί αυτού ακριβώς πρόκειται: Δεν υπάρχει χώρος, τόπος, πατρίδα/χώρα για τους γέροντες, αυτούς που με την σοφία της ηλικίας και την πείρα, οσμίζονται, ότι κάτι έρχεται, κάτι ακατανόητο, κάτι απειλητικό, κάτι άγνωστο και επικίνδυνο, κάτι το οποίο δεν μπορούν να σταματήσουν.

( Αυτά στην δεκαετία του '80.
Το 2008 είναι ήδη διαμορφωμένος ο εφιάλτης! )

Παραίτηση ή εξοστρακισμός από το ιδιόμορφο αυτό νέο καθεστώς, αυτήν τη νέα τάξη πραγμάτων, το βίαιο φάντασμα της οποίας τριγυρνά πάνω από τα κεφάλια τους, ζοφερό, αμίλητο, αιμοσταγές και αλάνθαστο σαν καλοκουρδισμένη φονική μηχανή;
The Old Men of the South, αποτραβηγμένοι στη σκιά, με παλιές πληγές, που έχουν κλείσει τόσο, ώστε να μένουν πάντα ανοιχτές, μετρούν τους θανάτους, τους πυροβολισμούς, τα θύματα και τους θύτες, αντιμετωπίζοντας μια νέα μορφή βίας, την βία του χρήματος.
Του βρώμικου χρήματος!
Είχα να δω τόσο συγκλονιστική αποτύπωση της σημειολογίας του χρήματος, από την ταινία του Robert Bresson The Pickpocket, (μερικά χρόνια πριν, σε ειδικό αφιέρωμα για τον καταπληκτικόν αυτό σκηνοθέτη), όπου το (βρώμικο κι εύκολο) χρήμα αλλάζει χέρια με ταχύτητα αστραπής, ενώ ο φακός μονίμως εστιάζει στα χέρια.
Εδώ, οι Joel and Ethan Coen φωτογραφίζουν την γνήσια όψη του χρήματος. Το ακριβό χαρτονόμισμα είναι πάντα βουτηγμένο στο αίμα. Όσες φορές προτείνεται για συναλλαγή, το χρώμα του είναι κόκκινο και η υφή του είναι ξεφτισμένη σαν ένα κουρελόχαρτο!
Κι όμως!
Αυτό το κουρελόχαρτο, εμμέσως, είναι φονικό όχημα για όσους το φέρουν επάνω τους. Γιαυτό πάντα προτείνεται σε αμέτοχους, αλλά καθόλου αθώους, τσαλακωμένο και ματωμένο, και αυτοί, μετέχοντας πλέον, συναλλάσσονται για να το αποκτήσουν, χωρίς να ενδιαφερθούν για τα αποτυπώματα της σφαγής που προηγήθηκε. Το χρήμα συνεχίζει το ταξίδι του, κρίνοντας και επιλέγοντας, ποιος θα ζήσει και ποιος θα πεθάνει. Ακόμα και ο πιτσιρικάς, που αρχικά χαρίζει το πουκάμισό του στο φάντασμα της βίας, στο τέλος της ταινίας, ανιδιοτελώς και χωρίς να ζητήσει αντάλλαγμα, όταν το παίρνει στα χέρια, λεκιασμένο από το αίμα, αρχίζει να συναλλάσσεται!
Η ταινία είναι μια κατάβαση στον Άδη. Χωρίς οδό διαφυγής. Ο μόνος επιζών, είναι η παράλογη και τυφλή βία, η οποία απομακρύνεται κάτω από το συναινετικό βλέμμα των δεκατετράχρονων, οι οποίοι της έχουν ήδη παράσχει κάλυψη, με αντάλλαγμα ένα ματωμένο χαρτονόμισμα.
Το ταξίδι, που επέλεξαν να μάς ταξιδέψουν τα αδέλφια Coen, μάς αφήνει μια πικρή και στυφή γεύση στο στόμα από χώμα, αίμα και θάνατο.
Οι σκεπτόμενοι άνθρωποι, κατά μια τραγική συγκυρία, το μεγαλύτερο μέρος της ζωής τους το περνούν κολυμπώντας σε αφρισμένα ποτάμια απαισιοδοξίας!
Τα δυο αδέλφια δεν αποτελούν εξαίρεση.
Για τους Coen, το ιλιγγιώδες ράλι της βίας και του παραλογισμού της σύγχρονης Αμερικής, που άρχισε με το Blood Simple και συνεχίστηκε με το Fargo, φαίνεται να έχει φτάσει στο αποκορύφωμά του εδώ.

Η ταινία είναι αυτό που χαρακτηρίζουμε ατόφιο, γνήσιο σινεμά!
Την παρακολουθείς με κομμένη την ανάσα. Ειδικά το 1ο μέρος, με την συγκλονιστική σκηνοθεσία, τις σκονισμένες εκτάσεις της ερήμου, τα κουφάρια ανθρώπων και ζώων, τα στοιχειωμένα, εγκαταλελειμμένα αμάξια στην μέση του κρανίου τόπου, το αέναο παιχνίδι του ποντικιού με τη γάτα, τους ελάχιστους διαλόγους και τις συγχρονισμένες, χορογραφημένες και απελπισμένες κινήσεις, που οδηγούν με μαθηματική ακρίβεια στον θάνατο, με συνεπήραν!
Το 2ο μέρος με έστησε στον τοίχο, καθώς ένιωσα την μυρωδιά από τα ματωμένα χρήματα στα ρουθούνια μου κι έψαχνα μια μικρή χαραμάδα για να βγω από το λαγούμι!
Μάταια!
Οι Coen, ( ή μήπως εμείς οι ίδιοι;), έχουν κλείσει όλους τους δρόμους διαφυγής.

 Κatia A. 2008

You created a blood bath! Yes, sir, Μr. Burton!

Στα ηχεία μας σήμερα:
Symphony no 9
Allegro ma non troppo, un poco maestoso
του
Ludwig van Beethoven

Blood! Blood!
Το αίμα ρέει άφθονο στην μακάβρια όπερα του Tim Burton. Και ο ίδιος δείχνει να το διασκεδάζει!
Μάστορας, όσο ελάχιστοι, στο να δημιουργεί την πιο ζοφερή gothic αισθητική, το πιο μακάβριο σύμπαν, μάς βυθίζει, μαζί με τη λεπίδα του δαιμονικού μπαρμπέρη, βαθιά μέσα στο μυαλό, τρεις αποκαλυπτικές λεξούλες με την εξής σειρά:

Εκδίκηση
Ομορφιά
Ανθρωποφαγία

Beautiful women motivate men!
Beautiful women are the consolation of men!
Beauty can save a man or destroy him!

Αλλά όταν η ομορφιά, παύει να είναι αναγνωρίσιμη ως τέτοια, όταν χαθεί και δώσει τη θέση της στην ασχήμια και την φθορά, τότε γκρεμίζεται στα βρωμερά υπόγεια, σφαγιασμένη και αυτή (άμοιρη Lucy!), όπου σήπονται όλοι οι "άσχημοι" της κοινωνίας, η οποία πυορροεί σαν μολυσμένη πληγή και χρειάζεται ο κλίβανος, η αδηφάγα φωτιά, για να την καθαρίσει!
Αλλά και πάλι! Η δυσοσμία ξεχύνεται στην ατμόσφαιρα, βρωμίζοντας τον αέρα, τον ουρανό!
Και είναι η όμορφη Λούσυ, που το "οσμίζεται"!

Από την βρώμα της κοινωνίας, δεν ξεφεύγεις, δεν ξεπλένεσαι εύκολα!
Λέει ο - περισσότερο επιθετικός από ποτέ - Mr. Burton!
Δεν σταματά εκεί, βεβαίως!
Τεμαχίζοντας το μικρό του σαπισμένο κοινωνικό σώμα, με ανηλεή τρόπο, το παραδίδει στις ορέξεις των νυν "ανθρωποφάγων" και μελλοντικών θυμάτων της Mrs. Lovett!
Love it? Well then, enjoy it!
The human meat, of course!


Η Mrs. Lovett αλέθει τα θύματα του Μίστερ Τι, στα βρωμερά υπόγειά της και τa σερβίρει μέσα σε crunchy ζύμη, οι διάσημες κρεατόπιτες της ευφάνταστης κυρίας είναι φτιαγμένες από τα ευυπόληπτα μέλη του μουντού και εφιαλτικού Λονδίνου!
(No place like London!)
O Burton δεν μασάει τα λόγια του!
Αλίμονο, μετά από τόσες δημιουργίες, τέτοιες γερές δόσεις από απλόχερα σερβιρισμένο εφιάλτη,
να μην έφθανε στο σημείο να φτύσει στα μούτρα το κοινό!
"Βρίζοντας το κοινό", λοιπόν και φτύνοντάς το,
πετώντας του στα μούτρα συντριβάνια αίματος,
βοηθάει τον δαιμονικό μπαρμπέρη να τους "καθαρίζει", να τούς ξεπαστρεύει με συνοπτικές διαδικασίες, έχοντας πρώτα δηλώσει λυρικά, ότι αφού ανθρωποφάγα είναι η κοινωνία και όλοι θα φαγωθούν μεταξύ τους, γιατί να μη δώσει σε αυτό το μακάβριο φαγοπότι λίγη φαντασία και νοστιμιά, μετατρέποντας τις πλαδαρές, ή τις σφιχτές (του ηθοποιού! Πάλι καλά, κάπως σώζεται η υπόληψη της ποιότητας του κρέατος των καλλιτεχνών, αν και ούτε αυτοί γλιτώνουν την κιμαδοποίηση!), ή τις παχιές γεμάτες λίπος, ή τις άνοστες, ή τις σιτεμένες, (ο ποιητής δεν θα σφαγιαστεί από την λάμα του κουρέα, , ο μόνος που ουσιαστικά έχει λόγο ύπαρξης, γιατί εν μέσω ενός συρφετού ζωντανών νεκρών, δεν ξέρει καν αν ζει!! Τόσο φευγάτος είναι!! Ο Tim, σαν γνήσιος ποιητής, διασώζει το συνάφι του -μας ),
σάρκες σε πιτούλες λαχταριστές, γεμάτες μπαχαρικά και πικάντικα υλικά;

Τα Τάρταρα της ανίερης κουζίνας της αξιότιμης κυρίας - μα δεν την αγαπάτε πολύ; - Lovett, δουλεύουν πυρετωδώς, εξυπηρετώντας κάθε γαστριμαργικό γούστο!

Και ο έρωτας;
Τι θέση έχει ο έρωτας σε όλα αυτά;
Α! Ο Tim υποκλίνεται στον έρωτα!
Η μικρή Joanna, αγνή και όμορφη σαν ανοιξιάτικος μίσχος και ο Anthony, τολμηρός και τρελλά ερωτευμένος, παίρνουν μια γεύση από το λουτρό αίματος, μέσα στο οποίο κολυμπάει μακαρίως η κοινωνία τους.


Τα όνειρα της Mrs. Lovett για ένα ηλιόλουστο, γαλήνιο οικογενειακό μέλλον με παράθεση δείπνων σε φίλους, σε ένα όμορφο ειδυλλιακό σπίτι στις ακτές του English Channel, όπου θα ατενίζει την θάλασσα, δίπλα στον (Θεέ μου, κάνε να γίνει!) αγαπημένο της Μίστερ Τι, καίγονται στην κυριολεξία, μαζί με το κατάλευκο πρόσωπο, το τολμηρό μπούστο και τα χρυσά νομίσματα, στον αποτρόπαιο κλίβανο!
Ενώ ο Mr. Todd, με την υπέροχη κατατομή και τα δαιμονικά μάτια, θρηνεί την αγαπημένη του Lucy, που ο ίδιος θυσίασε στον βωμό της εκδίκησης, και η οποία
once upon a time, motivated his whole world with her superb beauty!

Because, Beauty Makes The World Go Round
and Round
and Round
and Round...

Κatia Α. (Lucy) 2008

Atonement

Εξιλέωση

Η ταινία αρχίζει στην περίλαμπρα μεγαλόπρεπη εξοχή της Αγγλίας και τελειώνει στο φαντασμαγορικό landmark των White Cliffs of Dover, σημείο αναφοράς της αθάνατης προπολεμικής (pre-war) ρομαντικής λογοτεχνίας και των Άγγλων συγγραφέων, από την Jane Austen και τον Thomas Hardy, έως τον D. H. Lawrence.
Βέβαια, στον D. H. Lawrence, η λέξη κλειδί, που ξεκλειδώνει τον νέο αιώνα, εισάγοντάς μας σε ένα θαυμαστό, παραπλανητικό και περίτεχνο κόσμο, απελευθερωμένης σεξουαλικότητας και σοφιστικέ
μοντερνισμού, είναι η λέξη FRUSTRATION!
Η ίδια λέξη κλειδί, το ίδιο νόημα, το ίδιο βαρύ και αμετάκλητο συναίσθημα διέπει το μυθιστόρημα και τους ήρωες του Ian McEwan, από το πρώτο λεπτό, μέχρι το τελευταίο.
Καθώς ξετυλίγεται, σαν μεταξωτό νήμα, η πλοκή του έργου, καθώς το κουβάρι σιγά-σιγά λιγοστεύει, η ματαίωση, η φοβερή αυτή σκιά, που καταπλακώνει τους ήρωες, θεριεύει!
Καταπιεσμένα συναισθήματα, ανομολόγητος έρωτας, εσωτερικοί κραδασμοί λειτουργούν ως μοχλός, όχι για να εξυψώσουν αλλά για να καταποντίσουν τα πρόσωπα.
Αν ο έρωτας της μικρής Briony Tallis προς τον Robbie Turner, έβρισκε χρόνο και τρόπο να εκδηλωθεί, τότε θα γινόταν κατανοητή η πράξη της ανήσυχης έφηβης.
Τότε θα υπήρχε αιτιολόγηση όλου του προσωπικού δράματος που βίωσαν οι ήρωες.
Η μοναδική αιτιολόγηση.
Γιατί άλλη δεν υπάρχει!
Ο απωθημένος, ρομαντικός έρωτας, τα πληγωμένα συναισθήματα και η ζήλια, που κατατρώνε αυτό το ξανθό, αγγελικό, έφηβο πλασματάκι, είναι πιο δυνατά και από τον ίδιο τον διάβολο!
Ικανά να καταστρέψουν πολλές ζωές!
Όπως στο πρώτο μυθιστόρημα του D. H. Lawrence, The White Peacock, o ήρωας, συναισθηματικά καταπονημένος από τον αδιέξοδο έρωτά του για το υπεροπτικό αντικείμενο της λατρείας του, και βαριά frustrated, αντιλαμβάνεται, ότι θα ζήσει με αυτό το συναίσθημα, που θα τον αγκαλιάζει πια για την υπόλοιπη ζωή του, έτσι και η Briony, ΕΠΙΛΕΓΕΙ να ζήσει με αυτό το σαρκοβόρο τέρας, που τής τρώει το μυαλό,
εξιλεώνεται μέσα από την τραγική βίωση της ματαίωσης.

Η Παντοδυναμία του Συγγραφέα

Η οθόνη γεμίζει με πολλαπλά είδωλα της καταξιωμένης, πλέον, και ηλικιωμένης συγγραφέως, Briony Tallis.
Λίγο πριν αποχαιρετήσει την ευτυχία, που γι' αυτήν είναι οι λέξεις, το μυαλό, οι αναμνήσεις της, -εργαλεία της δουλειάς της- λίγο πριν την εγκαταλείψει η πνευματική της διαύγεια, η συγγραφέας, εξιλεώνεται(;) γράφοντας το πρώτο και συγχρόνως τελευταίο μυθιστόρημά της.
Θα μπορούσε να ξεδιπλώσει την πλοκή, κάνοντας τον Robbie να την ερωτεύεται τρελά!

θα μπορούσε να εξομολογηθεί στον Robbie, τον λόγο, που την ώθησε να πει το φρικτό της ψέμμα!

Θα μπορούσε να ζήσει τον ματαιωμένο έρωτά της,
μέσα από τις σελίδες του βιβλίου της.
Θα μπορούσε, αλλά δεν το έκανε...

Αντίθετα, ένωσε, - σε μια τελευταία προσπάθεια, να σκίσει τον εφιαλτικό ιστό, μέσα στον οποίον, οι σκιές και όχι οι αληθινές υποστάσεις των τριών νέων είχαν εγκλωβιστεί για πάντα, - τους δύο ερωτευμένους, τον Robbie, που λαχταρούσε και ονειρευόταν το γλυκό, υγρό μουνί της Σεσίλια, και την αδελφή της, που καιγόταν από επιθυμία για τον Robbie, και τούς επέτρεψε να βιώσουν έναν fiction, και γιαυτό αθάνατο, έρωτα.

Η ίδια, με στεγνά χείλη και συρρικνωμένη ψυχή, από το ανηλεές συναίσθημα της ματαίωσης (Frustration), περιμένει υπομονετικά αλλά και με τρόμο, το πλήρες άδειασμα του μυαλού,
να την λυτρώσει επί τέλους.

Η ταινία είναι άνιση.
Το πρώτο μέρος, με τον τρεμάμενο και εύθραυστο έρωτα της Cecilia και του Robbie, το ανομολόγητο, πρώτο ερωτικό σκίρτημα της Briony, το οποίο η ίδια αργότερα περιγράφει ως: "Once I had a crush!", την οργιάζουσα, παγανιστική, αγγλική εξοχή, τα σκοτεινά, δρύινα εσωτερικά, και τους σκιώδεις, βαρείς φωτισμούς του αρχοντικού, τον παλλόμενο πόθο του Robbie, τα προτεταμένα χείλη της Cecilia και το καταπράσινο λάγνο σατέν, σε αντιδιαστολή με τις λευκές οργάντζες της έφηβης Briony, με τα σφιγμένα χείλη, τα διαφανή μάτια και το σατανικό φυζίκ, σε καθηλώνουν.

Το Turning Point του βιβλίου, σοφά τοποθετημένο ανάμεσα στον ερωτικό παροξυσμό και σε έναν βιασμό.
Δοσμένο με ιδιαίτερη μαεστρία, τέχνη και αισθητική πληρότητα,
στην ταινία.
Το δεύτερο μέρος κουράζει, με τις πλαδαρά άνευρες σκηνές από τον καταστροφικό πόλεμο.
Φλυαρία και επανάληψη.
Κάπου, ο Joe Wright φιλοδόξησε να αναπαράξει την λυρική ποιητικότητα του The Thin Red Line, αλλά δυστυχώς, ούτε είναι, ούτε μπορεί, απ' όσο δείχνουν τα πράγματα μέχρι τώρα, να γίνει ένας νέος Terrence Malick.

Αποζημιώνει η τελευταία σεκάνς με τους δυο ερωτευμένους να παιχνιδίζουν ανέμελοι στα κύματα, με φόντο τα πάλλευκα βράχια του Ντόβερ...
τρυφερό, μοναδικό δώρο απελπισίας στους άτυχους εραστές...

"How stands the old Lord Warden?
Are Dover's cliffs still white?"
Rudyard Kipling

There'll be bluebirds over the white cliffs of Dover..


Κatia A. 2008

Ακούμε:
“O soave fanciulla, o dolce viso”
του
Giacomo Puccini
από την όπερα
"La Boheme"
(Από το soundtrack της ταινίας)

Brand New Woody Allen

Μπορεί ένας σκηνοθέτης στα 72 του να είναι Brand New? Αν είναι ιδιοφυΐα σαν τον Woody Allen, μπορεί!
Με το Match Point, το φοβερό παιδί των Radio Days και του κλαρινέτου, εγκαινιάζει μια περίοδο κατάδυσης στα "ενδότερα δώματα", εκεί που λίγοι τολμούν να "ψαχουλέψουν", λίγοι τολμούν να τα φωτίσουν πλήρως.
Αφήνει πίσω του (δια παντός;) τις αδιέξοδες αναζητήσεις των Αμερικανών κουλτουριάδηδων, που κοπανάνε αέρα, και τις νευρώσεις των προσωπικών σχέσεων.
Οι shrinks δεν είναι πανάκεια πλέον, και ω! του θαύματος! ούτε και το σεξ!

Πιο Ευρωπαίος από ποτέ, το αγόρι του Brooklyn, πιο παγκοσμιοποιημένος από ποτέ, ο πάντα έφηβος κλαρινετίστας, στήνει μια ιστορία βασισμένη σε αρχετυπικούς χαρακτήρες, σε παγκόσμιους μύθους, στην "δική μας" αρχαία τραγωδία!
Cassandra's Dream!
Οι οιωνοί, το διφορούμενο, η πλεύση στο όνειρο, η κατάσταση Trance του Terry, (Colin Farrell), όταν τζογάρει, ή όταν σκοτώνει...
Η συνείδηση, οι ενοχές, οι Ερινύες, η αυτοκαταστροφή, η ειμαρμένη, η τιμωρία, η Κάθαρση!

Το τελευταίο ταξίδι των θυτών και θυμάτων συγχρόνως, είναι το ταξίδι με την Κασσάνδρα!
Το σκάφος, που απέκτησαν με τόση λαχτάρα για ταξίδια και απόλαυση, απέβη η κατακόμβη τους.
Η Κλυταιμνήστρα η συζυγοκτόνος, είναι ο αγαπημένος χαρακτήρας του κοριτσιού για το οποίο είναι τρελός από έρωτα ο Ian (Ewan McGregor).
Η Κλυταιμνήστρα, η πιο τρομερή - σύμφωνα με τον Woody Allen, δια στόματος της ηρωίδας του - γυναικεία φιγούρα αρχαίας ελληνικής Τραγωδίας, θα σφραγίσει μονολιθικά, μονοδιάστατα και εν αγνοία της (το αρχαιοελληνικό, τραγικό στοιχείο διατηρείται ανέπαφο),
την τελική έκβαση του δράματος.
Ο Ian ανυπομονεί να ζήσει το όνειρό του με την αγαπημένη του, ανερχόμενη ηθοποιό στην California.
Και την πραγματοποίηση αυτού του ονείρου, είναι έτοιμος να την ανταλλάξει με την ζωή του αδελφού του, Terry!
Θα σκοτώσει πάλι;
Θα γίνει αδελφοκτόνος;
Και η επιλογή;
Η ελεύθερη βούληση;

You always have a choice!!!

Πόσο δυνατές είναι οι σειρήνες της ευημερίας και του αμερικανικού (συμβολικά) ονείρου;
Η Κασσάνδρα ταξιδεύει σε συνειδησιακά πελάγη, βυθίζοντας τους διαμετρικά αντίθετους, σαν χαρακτήρες, αδερφούς στην κοινή τους τραγική μοίρα...

O Philip Glass ντύνει αριστοτεχνικά τις στιγμές του προδιαγεγραμμένου κακού!

Κatia A. 2007

This Film Is Not Yet Rated!

"Ακούστε", πώς έχουν τα πράγματα:
Υπάρχουν κάποιοι, που ελέγχουν παντελώς και αδιαλείπτως την ροή της πληροφόρησης,
που φθάνει σε σάς.

Τουτέστιν:

Ελέγχουν πώς θα σκέφτεσθε και τι θα σκέφτεσθε
Ελέγχουν πώς θα ενεργείτε
Ελέγχουν πώς θα διαμορφώνετε άποψη
Ελέγχουν τι θα σας είναι αρεστό
Και τι κατάλληλο για τα χρηστά σας ήθη.
Ελέγχουν ποιά πληροφόρηση θα φθάνει σε σάς και κάτω από ποιά καλύπτρα
Ελέγχουν και κρίνουν το σεξ και την ηδονή ως απαγορευμένα!

Βέβαια, εμείς στην Ευρώπη, μέχρις στιγμής έχουμε γλιτώσει φτηνά από αυτό το τσουβάλιασμα ιδεών και αισθήσεων.
Διότι έχουμε κουλτούρα, έχουμε τους αρχαίους πολιτισμούς μας, την Επικούρειον φιλοσοφία μας, τους Ευδαιμονιστές μας, την ελευθερία λόγου και διακίνησης των ιδεών μας, τα πολύτιμα κληροδοτήματα των αρχαίων ημών προγόνων, την ιστορία μας, τους αγώνες μας, τη συλλογική μας μνήμη και τις συλλογικές μας ενοχές!
Αυτά και άλλα ανεκτίμητα, που βρίσκονται στο σεντούκι της κληρονομιάς μας, μάς καθιστούν ιδιαίτερα ευαίσθητους όταν παραβιάζεται η προσωπικότητά μας
και κάτι στην λέξη

Censoria - Censorship - Λογοκρισία,

δεν μάς κάθεται καλά.

Είμαστε, ακόμα, η Ήπειρος της ελεύθερης βούλησης και της λατρείας της τέχνης, κάτι που μας καθιστά τον επίγειο παράδεισο των σύγχρονων καλλιτεχνών.
( Όπως του Woody Allen, πχ, που, όπως διαφαίνεται, έχει αρχίσει να ρίχνει «μαύρη πέτρα» πίσω του και να γυρίζει τις καυστικές ταινίες του στα Ευρωπαϊκά εδάφη πλέον).

Δεν συμβαίνει το ίδιο, όμως στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού!
Εκεί οι καλλιτέχνες, πιο συγκεκριμένα οι κινηματογραφιστές, παραγωγοί και σκηνοθέτες έχουν τον μπαμπούλα τους.



Τον BOOGIE MAN, όπως θα έλεγε και ο Stephen King.

Ο Boogie man, δεν είναι ένας, είναι πολλοί.
Είναι ολόκληρος οργανισμός.
Με πρόεδρο τον
Jack Valenti και αρχιιέρεια, την Joαn Graves.

H δε επωνυμία της εταιρείας των "boogie men" ( σε αγαπώ, ω! εταιρεία! ) είναι:

MPAA ( Motion Picture Association of America )

Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα με τη σειρά:
O Jack Valenti, εγκάθετος των μεγάλων studios των ΗΠΑ, και με υψηλές γνωριμίες ανάμεσα στα κυβερνητικά στελέχη, ιδρύει εταιρεία σήμανσης των ταινιών, πριν βγούν στο κοινό το 1966, κατόπιν της προβολής της ταινίας, «Who is afraid of Virginia Wolf», στην οποίαν ταινία, ακούγονταν, κατά την άποψή, του άσεμνες λέξεις.
Η εταιρεία είναι η MPAA, αποτελείται από πολίτες των ΗΠΑ, που απαραιτήτως πρέπει να έχουν παιδιά σε σχολική ηλικία, (αλλά αυτό είναι κάτι αναληθές καθώς καταρρίπτεται από μαρτυρίες), η ταυτότητά τους παραμένει αυστηρά απόρρητη, (για να μην δέχονται πιέσεις κι επηρεάζονται στην κρίση τους )
και εισπράττουν μισθό $30.000 !
Το δε εντεταλμένο έργο τους είναι να βλέπουν ΟΛΕΣ τις ταινίες και τις παραγωγές των studios-γιγάντων, αλλά και τις ταινίες ανεξάρτητης παραγωγής και να τούς δίδουν "σήμανση", δηλαδή, ποιές είναι κατάλληλες για ποιούς.
Οι σημάνσεις είναι οι εξής, όπως περίπου τις γνωρίζουμε και εμείς από τα καθ'ημάς.




Τα μέλη της εταιρείας δεν μπορούν να παραμένουν στην MPAA πάνω από 7 χρόνια.
Κι όμως αποκαλύπτεται, ότι κάποιο μέλος με το όνομα Ioakimides, παραμένει μέλος επί εννέα ( 9 ) χρόνια!
Τα μέλη πρέπει να είναι γονείς, με παιδιά σε σχολική ηλικία!
Κι εδώ παραβιάζονται οι κανόνες εκ των έσω. Υπάρχουν μέλη με παιδιά από 22 έως 35 ετών.
Τα μέλη οφείλουν να μετρούν, πριν δώσουν σήμανση στις ταινίες, πόσα fuck, shit, asshole κλπ ακούγονται, πώς λέγονται και αν μπορούν να αποφευχθούν.
Αν ο παραγωγός θέλει μεγαλύτερο κοινό για την ταινία του, μπορεί να αφαιρέσει τα επίμαχα σημεία, που έχουν εντοπίσει και ζητούν να αφαιρεθούν τα μέλη της MPAA.

Ας δούμε, όμως, ποιες ταινίες οδεύουν τελικά για το μεγάλο κοινό, δηλαδή για όλες τις ηλικίες, που σημαίνει Not Restricted:

Πιστεύετε, ότι είναι αυτές της απροκάλυπτης βίας και του splatter?
Όχι, βέβαια!
Από την επιτροπή MPAA παίρνουν το διαβατήριο για τις αίθουσες και για τα μεγάλα audiences, όλα τα σεβόμενα τον εαυτόν τους blockbusters, ακόμα κι αν η βία σε αυτά τα films, είναι απαγορευτική για τις τρυφερές ηλικίες.
Αντίθετα "κόβονται" και κατευθύνονται σε περιορισμένο κοινό, κι επομένως σε εισπρακτική αποτυχία, ταινίες με ερωτικές σκηνές, ακόμα κι αν η ερωτική σκηνή είναι γυρισμένη με τρυφερό και αισθητικά άψογο τρόπο.

Όλα αυτά αποκαλύπτονται στην ταινία-ντοκυμαντέρ,
This Film Is NOT /Υ Ε Τ/ RATED,

του Kirby Dick,
ο οποίος κάνει μια ιδιαίτερα αποκαλυπτική ταινία, με πολύ χιούμορ και διεισδυτικότητα, για τα άδυτα της βιομηχανίας του θεάματος των ΗΠΑ.



Το πολύ αποκαλυπτικό, είναι ότι οι ταινίες που παίρνουν το πράσινο φως για τα multiplex και για "όλη την οικογένεια", είναι οι ταινίες των studios - κολοσσών, δηλαδή της Warner Bros, Paramount, 20th Century Fox, Universal, Walt Disney και Sony.
Τα μεγάλα studios τρώνε τις μικρές, ανεξάρτητες παραγωγές, όπως ακριβώς το μεγάλο ψάρι τρώει το μικρό!
Η δε μεγάλη αποκάλυψη της ταινίας, που αγνοεί εντελώς ο μέσος Αμερικανός, είναι ότι αυτά τα συγκεκριμένα studios είναι θυγατρικές οικονομικών κολοσσών, που ελέγχουν το 95% των media και επομένως όλη τη διαδικασία της ροής πληροφόρησης στις ΗΠΑ!

Μία άλλη αποκάλυψη του film, είναι σχετική με τις ταινίες πολεμικού περιεχομένου.
Αυτές υποβάλλονται 5 φορές στο ΝΑΤΟ, με διαδικασίες πολύ χρονοβόρες προκειμένου να πάρουν την έγκριση για τις αίθουσες.
Για να πάρουν σήμανση «κατάλληλη για όλες τις ηλικίες», πρέπει να αφαιρεθεί τυχόν υλικό, που αφορά σε ποτό, βωμολοχίες, σεξ και ό,τι άλλο θα έθετε την αξιοπιστία και το λαμπερό προσωπείο του στρατού των ΗΠΑ σε αμφισβήτηση.
Από ντοκυμαντέρ σχετικό με την ζωή Αμερικανών στρατιωτών στο Ιρακ,
η MPAA απαιτούσε να κοπούν φράσεις όπως, fuck, mother fucker κλπ.

Το σχόλιο του Kirby Dick σχετικά: «Μα έτσι είναι η καθημερινή ζωή των φαντάρων εκεί, δεν μπορείς να λογοκρίνεις την πραγματικότητα! Αν δεν σας αρέσει, μη στέλνετε στρατό στο Ιράκ!»

Στην ταινία, αποκαλύπτεται η σύσταση της επιτροπής που εξετάζει τις ενστάσεις, μετά την σήμανση που δίνεται από την MPAA, στην οποία συμμετέχουν δυο ιερείς, χωρίς δικαίωμα ψήφου.

Η επιτροπή απαρτίζεται από τους:

( According to the investigation done within the film, the following people (as of 2006) have been named as members of the MPAA appeals board )

Matt Brandt, President, Trans-Lux Theaters
Pete Cole, film buyer, The Movie Experience
Bruce Corwin, chairman and CEO, Metropolitan Theatres
Alan Davy, film buyer, Regal Entertainment
Mike Doban, president, Archangelo Entertainment
Steve Gilula, CEO, Fox Searchlight Pictures
Frank Haffar, COO, Maya Cinemas
John Lodigian, vice president of sales, Sony Pictures
Michael McClellan, vice president and film buyer, Landmark Theatres
Milton Moritz, CA/NV chapter president, North American Theatre Owners
Len Westenberg, VP of operations, west coast division, Loews Cineplex Theatres
Jonathan Wolf, director, American Film Market
The Reverend James Wall, United Methodist Church minister representative, National Council of Churches
Harry Forbes, representative, United States Conference of Catholic Bishops

Όπως αντιλαμβάνεται κανείς, είναι όλοι άτομα, που κινούν τα νήματα της
διανομής των blockbusters στις αίθουσες και φυσικά το μερίδιό τους από την τεράστια πίτα του boxoffice, δεν είναι καθόλου αμελητέο!

Τον Jack Valenti, πρόσφατα διαδέχτηκε στην ηγεσία της MPAA ο Dan Glickman,
ο οποίος συνεχίζει το "θεάρεστο" έργο του προκατόχου του!

Είδα την ταινία εχτές, 10/9, σε πρώτη προβολή στο ΤΡΙΑΝΟΝ, και την συνιστώ ανεπιφύλακτα.
Ακολούθησε ενδιαφέρουσα συζήτηση με θέμα την λογοκρισία.

Καυτό θέμα, και food for thought!
Katia A. 2007

Los Olvidados

Los Olvidados του Luis Buñuel.

Οι ξεχασμένοι, οι λησμονημένοι από θεούς και ανθρώπους, αγγέλους και δαίμονες, από την ίδια τη ζωή, αφημένοι στη λάσπη, στις παραγκουπόλεις, στη μοίρα τους. Και είναι η μοίρα ανελέητη. Όχι, δεν είναι η μεταφυσική μοίρα, δεν την έχει ορίσει κάποια θεία σύμπασα αρμονία, δεν την έχει εγκρίνει κάποιος ανώτερος εγκέφαλος για την επίτευξη ενός υπέρτατου σχεδίου.
Οι Λησμονημένοι (Los Olvidados), είναι οι φτωχοδιάβολοι, τα χαμίνια, τα «αλητάκια», οι μικροαπατεώνες και μελλοντικοί τρόφιμοι των φυλακών, οι olvidados είναι οι παραπεταμένοι, αυτοί που υπάρχουν για να ολοκληρώνεται η «κοινωνική διαστρωμάτωση», αυτοί που κλέβουν, σκοτώνουν, εκδικούνται, αυτοί που ποτέ δεν πάνε μακριά. Πάνε μόνο μέχρι το θάνατο. Φλερτάρουν μαζί του, τον σκορπάνε απλόχερα και το ίδιο απλόχερα τους προσφέρεται. Σαν το ύψιστο δώρο.
Η ταινία του Luis Buñuel, την οποίαν παρακολούθησα απόψε σε Αθηναϊκό κινηματογράφο είναι γυρισμένη το 1950. Θα μού πεις: Ε! Σιγά! Έχουν περάσει πενήντα τόσα χρόνια από τότε! Ο κόσμος έχει αλλάξει,
υπάρχει πολιτισμός και αφθονία αγαθών !



Ναι, ο κόσμος έχει αλλάξει. Αλλά οι φαβέλλες ζουν και βασιλεύουν! Η παιδεραστία στις τριτοκοσμικές χώρες ανθεί. Ευυπόληπτα μέλη των δυτικών κοινωνιών πηγαίνουν διακοπές σε χώρες του τρίτου κόσμου, συνδυάζοντας το τερπνόν μετά του ανηλίκου, που κάνει τα πάντα για λίγα κέρματα!
Ναι, ο κόσμος άλλαξε, αλλά η παιδική εκμετάλλευση συνεχίζει να ανθεί και να βασιλεύει!
Ναι, ο κόσμος άλλαξε, αλλά η Αφρική και η λατινική Αμερική εξακολουθούν να μαστίζονται από φτώχεια και ασθένειες, και χούντες…χούντες…χούντες!
Η ταινία του Buñuel, είναι αριστουργηματική, όχι μόνο για το θέμα της-κι άλλοι πολλοί προσπάθησαν να μας τα πουν, χωρίς τόση επιτυχία-αλλά κυρίως για τον τρόπο γραφής της.
Ο δημιουργός δεν καταφεύγει ούτε μία στιγμή στον διδακτισμό, ούτε μία φορά δεν νοιώθεις να σου κουνά το δάκτυλο υποδεικνύοντας. Δεν βλέπεις μέσα από τα μάτια των ηρώων, βλέπεις τους ήρωες να κινούνται με προδιαγεγραμμένες κινήσεις, δεν τους προσεγγίζει με συμπάθεια, δεν παίρνει το μέρος τους, δεν σού υποθάλπει ενοχές, στα πετάει όλα στα μούτρα έτσι ψυχρά και με δεινή χειρουργική ακρίβεια. Μέσα σε 80 λεπτά μας πετάει στα όμορφα καλογυαλισμένα μούτρα μας όλη τη λάσπη και τη βρωμιά, όλη την εξαθλίωση και το αδιέξοδο, όλο το υποβόσκον σκουπίδι!



Δεν χαρίζεται σ’ αυτήν την κοινωνία των ζωντανών-νεκρών, δεν τους χαϊδεύει, δεν φαίνεται καν να τους δικαιολογεί. Είναι κι αυτοί συνένοχοι στην αδιαφορία, στην έλλειψη αγάπης, στην χλεύη, στο φόβο, στην απόκρυψη του εγκλήματος.
Ο Luis Buñuel σαν δεινός χειρουργός, στο τέλος αυτής της ταινίας, μας παραδίδει ένα κοινωνικό πτώμα, το οποίο έχει υποστεί νεκροτομή και αρχίζει να σήπεται.
Το οποίο όμως δεν έχει καν μπει στη φορμόλη.
Γιαυτό αγαπώ το σινεμά verite, γιατί μετά την γροθιά στο στομάχι, αισθάνομαι πιο ζωντανή!

Βλέποντας αυτήν την ταινία και κάνοντας όλες αυτές τις σκέψεις, ένα τραγούδι των doors καρφώθηκε στο μυαλό μου, ίσως φανεί άσχετο, αλλά ποιός μπορεί να αποφύγει τους συνειρμούς;

Love Me Two Times
by The Doors

Love me two times, baby

Love me twice today

Love me two times, baby

I'm goin' away

Love me two times, baby

One for tomorrow

One just for today

Love me two times

I'm goin' away

Love me one time

Could not speak

Love me one time

Yeh my knees got weak

love me two times, baby

Last me all through the week

Love me two times I'm goin' away

Love me two times I'm goin' away

Oh, yes

Love me two times, baby

Love me twice today

Love me two times, baby

I'm goin' away

Love me two times, baby

One for tomorrow

One just for today

Love me two times

I'm goin' away

Love me two times, baby

Love me twice today

Love me two times, baby

I'm goin' away

Love me two times, baby

One for tomorrow

One just for today

Love me two times

I'm goin' away

Love me two times

I'm goin' away

Love me two times

I'm goin' away.

Katia A. 2006

Citizen Kane

........

( Όλον τον Αύγουστο, στο blog θα ακούγονται κομμάτια,
που έχει ερμηνεύσει μοναδικά
ο Δημήτρης Χορν,
καθώς και κομμάτια από την
"Οδό Ονείρων"
του Μάνου Χατζιδάκι )

Orson Welles:

Πρόκειται για ένα μεγαθήριο του κινηματογράφου, ένα ιδιοφυές μυαλό, μια πολυδιάστατη προσωπικότητα, έναν δημιουργό, που σφράγισε με τις ταινίες του την 7η τέχνη!
Μόλις προχτές στα σχόλια της εγγραφής μου για το αριστούργημα του Αντονιόνι, ΕΚΛΕΙΨΗ, αναφέρθηκε ο Orson Welles, σαν κορυφαίος δημιουργός, και μόλις δυό μέρες μετά, φιγουράρει σαν η ευτυχέστερη των συγκυριών, η ταινία του «Πολίτης Κέιν» σε αθηναϊκό θερινό κινηματογράφο.
Το σινεμά Ηλέκτρα, το παλιό, καλό σινεμαδάκι, μάς έκανε τη χάρη! Βέβαια, βρίσκεται στην «βαθιά Αθήνα». Κάπου σχεδόν τέρμα Πατησίων, και ως γνωστόν η Πατησίων, από ένα σημείο και μετά, ας πούμε μετά την Αγίου Μελετίου, είναι μια πολύ δυσάρεστη, έως και τραυματική εμπειρία!
Τέλος πάντων, σφίξαμε την καρδιά μας και πήγαμε, γιατί ως γνωστόν η τέχνη θέλει θυσίες!

Ο ήχος στην αρχή είχε κάποια προβλήματα, αλλά στην πορεία διορθώθηκε και απολαύσαμε πραγματικά ένα μεγαλούργημα!
Μια ταινία, τόσο προχωρημένη για την εποχή της, η οποία ξεδιπλώνει τη ζωή του Charles Foster Kane, του μεγιστάνα του τύπου,
( To film γυρίστηκε το 1941. Το σενάριο είναι συνεργασία του Orson Welles με τον Herman J. Mankiewicz. Η ταινία είναι το σκηνοθετικό ντεμπούτο του σε ηλικία 25 ετών! )
και σκηνοθετικά και σεναριακά, που θα μπορούσε κάλλιστα να είναι σημερινή, τόσο τρομακτικά επίκαιρη είναι, μετά μάλιστα και την πρόσφατη είδηση ότι ο σύγχρονος media tycoon, Rupert Murdoch, απέκτησε και την 38η εφημερίδα του, την Wall Street journal.
Κατά κάποιον διαβολικά ειρωνικό τρόπο, στην ταινία αναφέρεται, ότι ο Kane εκδίδει πάνω από 37 εφημερίδες, μεταξύ όλων των υπόλοιπων πλουτοπαραγωγικών πηγών, που ελέγχει.
Φυσικά την εποχή εκείνη, την δεκαετία του '40 και μετέπειτα, ο τύπος και οι κριτικές ταύτισαν τον Κέιν με τον μεγιστάνα του τύπου της τότε εποχής, τον Hearst!




Ο Orson Welles μας βάζει μέσα στο κλίμα της αμφιλεγόμενης προσωπικότητας του Κέιν, καδράροντας το Ζαναντού ( Xanadu ), το τεράστιο παραμυθένιο κάστρο, που έχτισε για να στεγάσει την συζυγική του ζωή με την αποτυχημένη «τραγουδίστρια» Suzan Alexander, την οποίαν έκανε δεύτερη σύζυγό του και την οποίαν ο στενός του φίλος και θεατρικός κριτικός χαρακτήρισε σαν την αποτύπωση του μέσου αμερικανού!
Το Ζαναντού βρίσκεται σε ένα απρόσιτο ύψωμα, και η βαριά καγκελόπορτα φράζει την είσοδο σε όλους τους ανεπιθύμητους εισβολείς με την τεράστια ταμπέλα NO TRESPASSING.
( Έχω κάνει ποστ στο παρελθόν, για την μονομανή προσκόλληση των αμερικανών στο καθεστώς ιδιοκτησίας, που τούς οπλίζει και το χέρι συχνά...)

Ο πολίτης Κέιν, όπως όλοι οι μεγιστάνες, συσσωρεύει αμύθητους θησαυρούς, έργα τέχνης, πίνακες, αγάλματα (τα οποία δεν ανοίγει καν από τα κιβώτιά τους ), στο σύγχρονο παλάτι του, αλλά πεθαίνει μόνος, κρατώντας μια γυάλινη σφαίρα, στην οποία χιονίζει, όταν την αναταράξεις...
Μια μαγική κρυστάλλινη μπάλα, μπροστά στην οποία, όλα τα παιδικά μάτια, ανοίγουν διάπλατα κι έκθαμβα, για τον πανέμορφο, μυστικιστικό κόσμο που ανοίγεται μπροστά τους…





Έτσι λοιπόν, η σκηνοθετική μαεστρία του Orson Welles, και η άφθαστη καλλιτεχνική του μπαγκέτα, συνθέτουν μια πολύμορφη και πολυδιάστατη έναρξη της ταινίας.
1ον. Το παραμύθι, το απόκοσμο, το απρόσιτο, δηλαδή το Ζαναντού,
2ον. μία ταινία μέσα στην ταινία, δηλαδή τα Επίκαιρα, που παρουσιάζουν τον θάνατο του μεγιστάνα και την πορεία της ζωής του, και
3ον. την μαγική κρυστάλλινη σφαίρα, που κρατούσε, σε συνδυασμό με
ΤΗΝ ΛΕΞΗ κλειδί, την τελευταία του πριν πεθάνει,
η οποία γίνεται αφορμή για την ενδελεχή έρευνα της προσωπικότητας του Κέιν.
Μία μικρή ποιητική λέξη: Rosebud, δηλαδή μπουμπούκι!
Κανείς δεν μπορεί να ερμηνεύσει την τελευταία λέξη του μεγιστάνα του τύπου,
κι έτσι σοφά δίνεται η σκηνοθετική λύση: Συνεχή flashbacks, μέσω της έρευνας,
που κάνει ο δημοσιογράφος, ερευνώντας τη ζωή και την προσωπικότητα του Κέιν.

Άλλωστε η σημειολογία των λέξεων Έρευνα / Ερευνητής, διαποτίζει ολόκληρη την ταινία, αφού έτσι ονομάζεται και η πρώτη εφημερίδα του Κέιν:
New York Inquirer.

Η προσωπικότητα του μεγιστάνα, ξετυλίγεται αργά και μεθοδικά. Η ταινία βρίθει συμβολισμών και πρωτοποριακών για την εποχή της λήψεων.



Υποκειμενικά πλάνα, ευφάνταστοι, υποβλητικοί φωτισμοί, χρήση ευρυγώνιων φακών, που προσδίδουν την αίσθηση του δέους, παιχνίδι με τους όγκους και τις διαστάσεις, που συνειρμικά ανυψώνουν ή καταβαραθρώνουν το υποκείμενο,
στη συνείδηση του θεατή, διείσδυση του παρόντος στο παρελθόν και τανάπαλιν, άρτια σκιαγράφηση των δευτερευόντων χαρακτήρων, και μια αφηγηματική διαλεκτική, που ακόμα και σήμερα, πολλοί δημιουργοί θα ζήλευαν, και σίγουρα πολύ λίγοι πλησίασαν.
Το χιόνι σαν υπέρτατο σύμβολο αγνότητας και αθωότητας, είναι το εναρκτήριο λάκτισμα για να εισαχθεί ο θεατής στα γεγονότα!

Και είναι αυτό, που στην συνέχεια θα αναζητά ο ήρωάς μας, αλλά πλέον θα το βρίσκει ουσιαστικά, μόνο στην μαγική, γυάλινη σφαίρα.
Ο μικρός Charles, παίζει αμέριμνος στα χιόνια, και είναι ευτυχισμένος. Πραγματικά ευτυχισμένος!
Η σκηνή του παιδιού μέσα στην υπέρτατη χαρά και ξεγνοιασιά του καδράρεται και παρουσιάζεται μέσα από το υποκειμενικό πλάνο της ματιάς της μητέρας του, η οποία παρακολουθεί το παιδί από το σκοτεινό εσωτερικό του φτωχικού σπιτιού τους. Κατάλευκο χιόνι, παιδικό παιχνίδι, ευτυχία και αγνότητα συνθέτουν τον εξωτερικό χώρο, ενώ μέσα στο σκοτεινό, εσωτερικό χώρο εξυφαίνεται η ίντριγκα.
Η μητέρα προσπαθεί και καταφέρνει να πείσει τον πατέρα να σταλεί ο μικρός Κέιν στην Nέα Υόρκη, όπου τον περιμένουν λαμπρές σπουδές και μέλλον.
Ο μικρός δεν δέχεται ευχάριστα την είδηση και με το μικρό του έλκηθρο, με το οποίο χαιρόταν ζωή και παιχνίδι στο χιόνι, επιτίθεται στο μέλλοντα μέντορά του…

Πολλά χρόνια αργότερα, ο Κέιν είναι ένας ιδεαλιστής νέος, ιδιοκτήτης εφημερίδας. Φιλοδοξεί να σταθεί στο πλευρό των αδύναμων, αναζητά την αλήθεια με πάθος και διακηρύσσει με θέρμη τις αρχές του, στην πρώτη σελίδα της εφημερίδας του, πιστεύοντας ακράδαντα, ότι θα μείνει πιστός σε αυτές για πάντα. Όταν συντάσσει γεμάτος ενθουσιασμό, την διακήρυξη, ο φίλος του τού ζητά να φυλάξει αυτό το χειρόγραφο, παρατηρώντας, ότι κάποτε θα αποτελεί ιστορικό ντοκουμέντο.
Η ταινία έχει πληθώρα από καταπληκτικές στιγμές και οξυδερκείς διαλόγους, ώστε είναι πολύ δύσκολο να απομονώσει κανείς κάποιους.

Καθώς στην αναζήτηση του νοήματος της μυστηριώδους λέξης Rosebud, ξεδιπλώνονται οι δευτερεύοντες χαρακτήρες της ταινίας, εισχωρούμε κι εμείς οι θεατές, μαζί με τον δημοσιογράφο, σιγά-σιγά και διεισδύουμε στην προσωπικότητα του Κέιν, ή σε αυτό στο οποίο μετεξελίχθηκε ο Κέιν με την πάροδο του χρόνου.
Και αυτή είναι η τραγική ειρωνεία, της ταινίας, και ο λόγος για τον οποίον είναι μια μεγίστη ταινία, διότι περιέχει ψήγματα αρχαίας τραγωδίας. Αυτό δηλαδή για το οποίο αγωνίστηκε σε όλη του τη ζωή, να κρατήσει το public eye μακριά από την ιδιώτευσή του, να απομονωθεί στον δικό του ιδεατά ιδανικό και παραμυθένιο κόσμο, και να υπενθυμίζει αυτή του τη βούληση με την τεράστια ταμπέλα, που προκλητικά «κραυγάζει» NO TRESSPASSING, καταρρέει με απίστευτη ευκολία, για να αποκαλυφθεί, ότι ο μεγιστάνας ήταν διάτρητος.
Μόνος, μοναχικός, εγκαταλελειμμένος!
Όλες του οι ενέργειες σκόπευαν στην κατάκτηση της αγάπης. Αναζητούσε απεγνωσμένα την αγάπη του κοινού του, την αγάπη των γυναικών του, την αγάπη των συνεργατών και φίλων του.

Την αγάπη, που τού στέρησαν όταν ήταν αθώο, τρυφερό παιδάκι...

Την βρήκε;
Η σκηνοθετική μεγαλοφυΐα του Όρσον Γουέλς, φτάνει στο αποκορύφωμα, όταν εγκαταλελειμμένος από την δεύτερη γυναίκα του, στέκεται στο αχανές του μεγάρου του, εξουθενωμένος και μειωμένος, σε αντιδιαστολή με τις τεράστιες διαδοχικές πύλες, που τον εκμηδενίζουν σαν όγκο και σαν οντότητα.



Και έρχεται η αριστουργηματική σκηνή με τους πολλαπλούς καθρέφτες,
( την οποίαν επαναλαμβάνει σαν σκηνή ορόσημο πλέον, στον κινηματογράφο στην ταινία του The Lady From Shanghai, με τη Rita Hayworth ), όπου ο θεατής βλέπει όχι έναν, αλλά πολλαπλούς Κέιν, να αυξάνονται σε βάθος στην οθόνη και κατόπιν να εξαφανίζονται.
Είναι ο αγαπημένος συμβολισμός του Γουέλς, οι πολλαπλές πλευρές της προσωπικότητας του ατόμου, που πρώτος αυτός, με την δαιμόνια δημιουργική του αναζήτηση εισήγαγε στο σινεμά, με το καταπληκτικά λειτουργικό και αισθητικά άψογο εύρημα των πολλαπλών ειδώλων στον καθρέφτη, εύρημα που μιμήθηκαν, ή με το οποίο τον τίμησαν σινεφιλικά αναφερόμενοι στο έργο του, πλείστοι όσοι σκηνοθέτες έκτοτε ,
( στην Κυρία από την Σαγκάη, η προσωπικότητα αυτή συντρίβεται σε χίλια κομμάτια ).



Εδώ το πολυδιάστατο του χαρακτήρα του Κέιν, παραμένει ακέραιο και μυστηριώδες.

Ο δε θεατής γίνεται κοινωνός και συνένοχος του επτασφράγιστου μυστικού της λέξης Rosebud, στην τελευταία σεκάνς της ταινίας, σε αντίθεση με το public eye, τον δημοσιογράφο, δηλαδή, που παραμένει στην απλή επαγγελματική προσέγγιση του μεγιστάνα.

Και ο Γουέλς, αυτός ο ιδιοφυέστατος δημιουργός, μας κάνει κοινωνούς, κλείνοντάς μας το μάτι, συνωμοτικά, επαναφέροντάς μας στην παιδική κατάλευκη αγνότητα, γιατί στην ουσία αγαπάει τον Κέιν του πολύ, και το ίδιο ζητά και από εμάς τους θεατές, να τον αγαπήσουμε και να τον κατανοήσουμε, αποκαλύπτοντάς μας με αριστοτεχνικό τρόπο το κρυμμένο νόημα του μπουμπουκιού…

Κatia A. 2007

ΕΚΛΕΙΨΗ

......

Στο πρόσφατο ΤΑΙΝΙΟΡΑΜΑ 2007, από τις 07 έως τις 14 Ιουνίου, στο ετήσιο δηλαδή αφιέρωμα, που ευλαβικά σχεδόν τελείται κάθε χρόνο στον κινηματογράφο ΑΣΤΥ, και είναι μια λατρευτική τελετουργία παρακολούθησης αριστουργημάτων, που σημάδεψαν την 7^η Τέχνη και τις ψυχές πολλών σινεφίλ, συμπεριλαμβανομένης και αυτής της γράφουσας, παρακολούθησα πολλές ταινίες, τις περισσότερες, δηλαδή. Μερικές τις παρακολούθησα για 2^η ή και 3^η φορά, γιατί τα αφιερώματα είναι η μεγάλη μου αδυναμία και σπανίως τα χάνω.

Ενδεικτικά αναφέρω τις «Τρόμος στην Όπερα» του Ντάριο Αρζέντο, «Στη ράχη του διαβόλου» του Γκιγιέρμο Ντελ Τόρο, «Senso» του Λουκίνο Βισκόντι, «Έκλειψη» του Μικελάντζελο Αντονιόνι, «Κάουμπόυ του μεσονυχτίου» του Τζον Σλέσινγκερ, «Δεν φιλώ στο στόμα» του Αντρέ Τεσινέ.

Την «Έκλειψη», όσο κι αν φανεί παράξενο την πρωτοείδα σε ηλικία 12 ετών, σε θερινό σινεμά της Καστέλλας, με την συνοδεία γονιών.

Κατακαλόκαιρο, ζέστη, περικοκλάδες και ζαρντινιέρες στους πλαϊνούς τοίχους, και το γιασεμί να μοσχοβολά. Έχω ξαναγράψει, ότι οι γονείς μου, με πήγαιναν σινεμά από τα πέντε μου, γιατί δεν είχαν πού να με αφήσουν και φυσικά δεν αποχωρίζονταν τον κινηματογράφο με τίποτα.

΄Ετσι ήμουν συνηθισμένη σε «καλλιτεχνικές» ταινίες. Αυτή εδώ, όμως ήταν κάτι αλλιώτικο…Χωρίς να καταλαβαίνω τι ακριβώς γινόταν, ένιωθα βαθιά μέσα μου, ότι ήταν κάτι μεγάλο, κάτι σημαντικό, αυτό που διαδραματιζόταν στην οθόνη.

Με εντυπωσίασαν τα αργά πλάνα, οι άδειοι χώροι, τα μελαγχολικά πρόσωπα, το γεμάτο αγωνία και προσμονή, - μάταιη, όπως κατάλαβα αργότερα - βλέμμα της Μόνικα Βίτι, και με καθήλωσε το τέλος.

Για χρόνια, έμεινε και μένει χαραγμένο στην μνήμη μου το ρυάκι του νερού, που κυλάει στον άδειο κι έρημο δρόμο, σε εκείνη την γωνία, όπου είχε δοθεί το επόμενο ραντεβού, ανάμεσα στην Βίτι και τον Ντελόν, μια συνάντηση, που ποτέ δεν έγινε…όχι, που δεν επέπρωτο, αλλά που είχε προαποφασιστεί να μην πραγματοποιηθεί.

Κανείς, δεν εμφανίστηκε από τους δύο…και η αθώα μου καρδιά υπέφερε, βλέποντας να περνούν άνθρωποι, αδιάφοροι, ξένοι, να κοντοστέκονται και μετά να προσπερνούν…και οι ήρωες της ιστορίας να είναι απόντες…και το νερό στην άκρη του δρόμου, το μόνο φυσικό, ζωντανό και παλλόμενο στοιχείο, να κυλά και να χάνεται, οι άνθρωποι να λείπουν και η απουσία να γίνεται τόσο επώδυνη…Η ΕΚΛΕΙΨΗ...προοπτικής, ελπίδας, επαφής, βαθιάς και ουσιαστικής ανθρώπινης επαφής.

Αργότερα και μεγαλώνοντας, φυσικά, συνειδητοποίησα, the hard way, πόσο πονάνε οι απουσίες...ειδικά συγκεκριμένες απουσίες.

Βγήκα από το σινεμά στενοχωρημένη και δεν χρειάστηκε να ρωτήσω τον μπαμπά και τη μαμά τίποτα, σχετικά με τον τίτλο της ταινίας…είχα καταλάβει…

Η ταινία έμεινε μέσα στο μυαλό μου σαν κάτι μοναδικό, που όμοιό του δεν είχα ξαναδεί.

Έκτοτε την είδα στο Λύκειο, την είδα σαν φοιτήτρια σε αρκετά αφιερώματα και την ξαναείδα στο φετινό αφιέρωμα, περισσότερο για να διαπιστώσω, αν θα μού αφήσει την ίδια στυφή και γλυκόπικρη γεύση, αν έχει την ίδια δύναμη να συνταράσσει ψυχές, αν στέκεται στον 21^ο αιώνα.

Βγήκα από τον κινηματογράφο θριαμβολογώντας στην παρέα!

Η ταινία, τόσα χρόνια μετά τη δημιουργία της, είναι αρυτίδωτη.

Και θα παραμείνει έτσι για πάντα.


«Όσο υπάρχουν άνθρωποι», που λέει χαρακτηριστικά και η μητέρα μου, όταν την ρωτώ, ποια είναι η ταινία που την έχει σημαδέψει…( πρόκειται για την υπέροχη ταινία "From Here To Etrnity", που προβλήθηκε στην Ελλάδα με αυτόν τον τίτλο! )

Όσο υπάρχουν άνθρωποι, λοιπόν, η Έκλειψη» θα είναι τρομακτικά επίκαιρη. Όσο υπάρχουν ανθρώπινες σχέσεις, θα υπάρχει η εναγώνια αναζήτηση της βαθύτερης, ουσιαστικής επαφής, θα υπάρχει ο φόβος, μήπως δεν μιλάμε την ίδια γλώσσα, μήπως είμαστε απέραντα μόνοι, ακόμα και δίπλα στο αντικείμενο του πόθου μας.

Όσο υπάρχουν σκεπτόμενοι άνθρωποι, η μελαγχολία, θα είναι παιχνίδι για έναν.

Η αποξένωση θα μάς αφήνει ψυχικά ερείπια και το "νερό" θα κυλάει και θα χάνεται ερήμην μας...

Ο Αντονιόνι, τοποθετεί τους ήρωές του σε ένα αστικό, μοντέρνο περιβάλλον, σε συμπαγείς, τετραγωνισμένους, μινιμαλιστικούς χώρους, σε άδειους δρόμους, σε αναγειρόμενες, σύγχρονες κατασκευές, φέρνοντας στο νου τους μεταφυσικούς χώρους, τις άδειες πλατείες, τους έρημους σταθμούς και την αβάσταχτη μοναξιά των πινάκων του Giorgio De Chirico.

Η γραφή του είναι λιτή, τα πλάνα του αργά. Καδράρει πρόσωπα, βλέμματα πάντα σε γκρο πλαν και η κάμερα ακίνητη καταγράφει ό,τι μπαίνει και ό,τι βγαίνει από το καρέ, πολύ συχνά χωρίς traveling, τεχνική, που χρησιμοποιούν και άλλοι μεγάλοι δημιουργοί, από τον Ταρκόφσκι, τον Μπέργκμαν, έως τον δικό μας Αγγελόπουλο.

H Μόνικα Βίτι, μούσα του Αντονιόνι σε πολλές ταινίες του, είναι η προσωποποίηση της γυναίκας, που μάταια αναζητά την βαθύτερη, ανθρώπινη επαφή, πέρα από την απλή σαρκική. Και είναι η γυναίκα, στις ταινίες του Αντονιόνι, όπως και στη «Νύχτα» και στο «Τελευταίο τανγκό στο Παρίσι», που έχει πλήρη επίγνωση της μοναξιάς , της αποξένωσης και της έλλειψης επικοινωνίας με το άλλο φύλο και με το περιβάλλον γενικότερα.

Είναι η γυναίκα, που είναι υποψιασμένη, ότι οι ερωτικές σχέσεις, είναι κατ’ επίφασιν «σχέσεις», γιατί θέσει, όχι φύσει – ο Αντονιόνι τις θέλει δυνατές τις θηλυκές του φιγούρες και κυρίαρχες, τελικά, να αποφασίζουν μόνες τους και με γνώμονα την λογική , για το μέλλον τους και συγχρόνως για το μέλλον της ανθρωπότητας - είναι υποταγμένες σε κανόνες, που έχει θεσπίσει ο σύγχρονος ανταγωνιστικός άνθρωπος. Μεταφορικά και κυριολεκτικά, αυτός είναι το αρσενικό. ( Μη ξεχνάμε τη θρυλική σκηνή με το βούτυρο στο "Τελευταίο τανγκό στο Παρίσι", (Μάρλον Μπράντο - Μαρία Σνάιντερ), όπου γλυκά και με μαεστρία "παραβιάζεται" η γυναικεία φύση, προς τέρψιν του κυρίαρχου αρσενικού ).

Ο Αντονιόνι είναι ένας βαθιά φεμινιστής και πολιτικοποιημένος σκηνοθέτης.

Τέμνει την μεγαλοαστική τάξη, καυτηριάζοντας την απραξία και την αεργία της, Δεν καταφεύγει σε ευκολίες για να κατακεραυνώσει τις συνήθειες των μεγαλοαστών, όπως γίνεται στο καταγγελτικό σινεμά. Το κάνει εκ των έσω. Αφήνει τους μεγαλοαστούς, πλήττοντες αφόρητα ήρωές του να διαβρώνονται μεθοδικά. Και η κάμερά του καταγράφει αριστουργηματικά αυτήν τη διάβρωση. Ανούσιες υπάρξεις, ανταλλάσσουν ανούσιους διαλόγους για να καλύψουν το αβυσσαλέο κενό τους. Η πλήρης αποδυνάμωση της ουσίας.

Στην Έκλειψη, στην καταπληκτική και πολύ προχωρημένη για την εποχή της – και οπωσδήποτε προφητική - σκηνή του χρηματιστηρίου, παρουσιάζει τους μεγαλοαστούς σαν αλαλάζοντα όντα, σε μια σύγχρονη Βαβέλ ,σε μια σκηνή αρκετών λεπτών, ( θα μπορούσε κάλλιστα να είναι ένα φοβερό μονοπλάνο, όπως το αξέχαστο 10λεπτο μονοπλάνο του Brian De Palma στην αρχή του Snake Eyes ), η οποία τελικά παρασύρει τον θεατή στην αφόρητη ενόχληση, ώστε να ταυτιστεί με την ηρωΐδα, ( ο σκηνοθέτης δεν αποστασιοποιεί τον θεατή, αντίθετα τον συμπαρασύρει μέσα στην βαθιά μελαγχολία και την εναγώνια αναζήτηση των ηρώων του ) η οποία παρακολουθεί όλο αυτό το "ανίερο" αλισβερίσι, κρυμμένη κάπου στην αφάνεια, απόμακρη και αποξενωμένη από αυτόν τον νέο, θαυμαστό κόσμο (!).

Ο ναός του κέρδους, του εύκολου και ανώδυνου, είναι και ο καταπέλτης, που θα συντρίψει τον ωραίο και πολλά υποσχόμενο Ντελόν.

Εκεί θα συνειδητοποιήσει η Βίτι, ότι μιλούν διαφορετική γλώσσα, ότι ακολουθούν χωριστούς δρόμους, ότι δεν επικοινωνούν, ότι η σωματική έλξη απλά δεν είναι αρκετή.

Εκεί θα απομυθοποιήσει το αντικείμενο του πόθου της. Θα το δει να ξεγυμνώνεται…

Ο βασιλιάς είναι γυμνός…

Η ταινία – σιχαίνομαι να γράφω αυτό το καρα-κλισέ, είναι αναγκαίο όμως, - προσφέρει πολλαπλά επίπεδα για ανάγνωση και μελέτη. Πολιτικό, κοινωνικό υπόβαθρο, μεταφυσικές ανησυχίες, αιώνια και αναπάντητα ερωτηματικά του σύγχρονου ανθρώπου...

Δεν θα συνεχίσω περισσότερο.

Την τιμώ και την λατρεύω, εξ αιτίας εκείνης της αθώας, παιδικής ανάμνησης και εμπειρίας. Θεωρώ, ότι είναι μία από τις ταινίες, που με μύησαν στον καλό κινηματογράφο. ( Ό,τι σημαίνει αυτό για τον καθ’ ένα ).

Απλά, αισθάνομαι υποχρέωσή μου, να παρακινήσω εκείνους, οι οποίοι δεν την έχουν δει, να την δουν.

Η «Έκλειψη» και η «Νύχτα», όχι απλά πρέπει, αλλά επιβάλλεται να υπάρχουν στη συνείδηση κάθε θεατή. ( Όχι, δεν θα γράψω «σινεφίλ»! )
Αφιερώματα σε ταινίες του Αντονιόνι (όχι κριτική)
ΕΔΩ
και
ΕΔΩ

Μια και εξέλιπε και έτερος μέγιστος και λατρεμένος σκηνοθέτης, ο Ίγκμαρ Μπέργκμαν, ο φιλόσοφος του κινηματογράφου, αφιέρωμα (όχι κριτική ) σε κάποιες από τις αριστουργηματικές ταινίες του υπάρχει ΕΔΩ.

Σαν φόρο τιμής στον μεγάλο Σουηδό σκηνοθέτη, θα αναφέρω την ταινία του «Καλοκαίρι με την Μόνικα», από τις λιγότερο γνωστές του, που είδα στην εφηβεία μου κι επίσης άφησε ανεξίτηλα σημάδια πάνω μου…

Κatia A. 2007